Dự án / Bài 3Week 03 · AI literacy

Ứng dụng Prompt Engineering trong học tập

Nguyễn Phương Mai · 25051244 · Kinh tế quốc tế

03
01

Mục tiêu và thiết kế thử nghiệm

Thử nghiệm được thực hiện trên ChatGPT nhằm so sánh ba cấp độ prompt — cơ bản, cải tiến và nâng cao — trong ba tác vụ học tập phổ biến của sinh viên Kinh tế quốc tế.

02

Tác vụ 1 · Tóm tắt tài liệu học thuật

Tài liệu: Chương 4, IMF World Economic Outlook 2023 về phân rã địa kinh tế và FDI.

Cơ bản

“Tóm tắt giúp mình Chương 4 báo cáo World Economic Outlook 2023 của IMF.”

Cải tiến

Yêu cầu tóm tắt theo ba phần: bối cảnh, tác động tới các nước đang phát triển và khuyến nghị chính sách; trình bày bằng đầu dòng.

Nâng cao

Gán vai trò chuyên gia kinh tế quốc tế; yêu cầu thông điệp cốt lõi, phương pháp nghiên cứu, số liệu định lượng và văn phong học thuật khách quan.

Hình 1. Thử nghiệm prompt nâng cao cho tác vụ tóm tắt IMF
Hình 2. Kết quả phân tích phương pháp nghiên cứu
Hình 3. Kết quả số liệu và khuyến nghị chính sách
03

Tác vụ 2 · Giải thích Học thuyết Heckscher–Ohlin

Prompt cơ bản chỉ yêu cầu định nghĩa. Bản cải tiến thêm giả định, nội dung định lý và ví dụ. Bản nâng cao giao vai trò giáo sư, yêu cầu ẩn dụ đời sống, logic mô hình 2×2×2 và phần mở rộng về Nghịch lý Leontief.

Hình 4. AI sử dụng ví dụ đời thực để giải thích nguồn lực
Hình 5. AI trình bày logic mô hình H–O theo từng bước
04

Tác vụ 3 · Tạo câu hỏi ôn tập NTBs và CBAM

Ba phiên bản prompt tăng dần từ yêu cầu trắc nghiệm chung sang bộ câu hỏi có đáp án giải thích, sau đó là thiết kế theo ba mức nhận thức của Thang Bloom: thông hiểu, vận dụng và phân tích.

05

Bảng so sánh kết quả

Tác vụCấp độĐặc điểm đầu raPhản hồiĐiểm
Tóm tắt IMFCơ bảnChung chung, thiếu số liệu và phương pháp.~2 giây4/10
Cải tiếnCó cấu trúc, dễ đọc nhưng còn thiếu phương pháp luận.~3 giây7/10
Nâng caoNêu kịch bản IMF và các mức tổn thất GDP theo từng tình huống.~4,5 giây9,5/10
Giải thích H–OCơ bảnĐịnh nghĩa khô, nhiều thuật ngữ, không ví dụ.~1,5 giây5/10
Cải tiếnCó ví dụ Việt Nam – Mỹ nhưng logic trung gian chưa mượt.~3 giây7,5/10
Nâng caoẨn dụ trực quan, giải thích mô hình 2×2×2 và Nghịch lý Leontief.~5 giây10/10
Câu hỏi NTBs/CBAMCơ bảnCâu hỏi dễ, thiên về học thuộc, phương án nhiễu yếu.~2 giây3/10
Cải tiếnBao quát CBAM, định dạng tốt nhưng đáp án còn dễ đoán.~3,5 giây7/10
Nâng caoCâu hỏi tình huống theo Bloom, phân tích rủi ro xuất khẩu.~5,5 giây9,5/10
06

Vì sao prompt nâng cao hiệu quả hơn

1. Bối cảnh và giới hạn

Prompt rõ phạm vi và cấu trúc giúp giảm suy diễn, buộc mô hình tập trung vào dữ liệu cần thiết.

2. Role prompting

Vai trò chuyên gia điều chỉnh giọng văn và mức độ chuyên môn của đầu ra.

3. Tư duy theo bước

Chia tác vụ thành các bước làm rõ logic trung gian và hạn chế bỏ sót.

4. Mẫu định dạng

Few-shot hoặc khuôn đầu ra giúp mô hình tuân thủ định dạng ổn định hơn.

07

Khung C–R–E–A–T–E

CContext

Nêu bối cảnh, ngành học, người đọc.

RRole

Gán vai trò phù hợp cho mô hình.

EExact constraints

Quy định độ dài, giọng văn, giới hạn.

AAnalogy & steps

Dùng ẩn dụ và phân tích tuần tự.

TTemplate

Cung cấp cấu trúc đầu ra.

EEvaluate

Kiểm chứng và chỉnh sửa kết quả.

08

Kết quả và cảm nhận

Chất lượng prompt tăng khi yêu cầu trở nên có mục tiêu và có tiêu chí đánh giá. Tuy vậy, câu trả lời “thuyết phục” vẫn cần được kiểm chứng bằng tài liệu gốc, đặc biệt với số liệu kinh tế.