PQH / Portfolio
05

Con đường Di sản miền Trung

AI tạo sinh & sáng tạo nội dung

ChatGPTGeminiMidjourneyCanva AI

I. Mục tiêu dự án.

Dự án truyền thông sáng tạo mang tên "Con đường Di sản miền Trung: Sự giao thoa giữa Cố đô và Phố cổ" được thực hiện nhằm mục đích giới thiệu và tôn vinh những giá trị văn hóa độc đáo, đặc sắc của dải đất miền Trung Việt Nam đến với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ và bạn bè quốc tế. Dự án tập trung khai thác sâu vào hai biểu tượng văn hóa mang tính đối lập nhưng lại dung hòa một cách hoàn hảo: nét trang nghiêm, bác học của Nhã nhạc cung đình Huế (văn hóa cung đình) và nét bình dị, lung linh của Đèn lồng Phố cổ Hội An (văn hóa giao thương/dân gian). Thông qua việc thực hiện dự án này, mục tiêu học tập cốt lõi là thử nghiệm, làm chủ và đánh giá năng lực hỗ trợ của ít nhất 03 nhóm công cụ Trí tuệ nhân tạo (AI tạo sinh) khác nhau bao gồm: AI tạo văn bản (Generative Text), AI tạo hình ảnh (Generative Image), và AI hỗ trợ thiết kế đồ họa. Qua đó, xây dựng một quy trình phối hợp tối ưu giữa tư duy sáng tạo của con người và năng lực xử lý mạnh mẽ của công nghệ.

II. Nhật ký sử dụng công cụ AI và Phát triển sản phẩm.

Để hoàn thiện sản phẩm truyền thông, quy trình làm việc được chia làm 3 giai đoạn tương ứng với 3 hệ sinh thái AI độc lập. Mọi bước thao tác, câu lệnh và kết quả trung gian đều được ghi nhận chi tiết dưới đây.

  1. Bảng tổng hợp câu lệnh và kết quả từ các công cụ AI.

PHÂN LOẠI AI CÔNG CỤ SỬ DỤNG CÂU LỆNH SỬ DỤNG KẾT QUẢ
AI TẠO VĂN BẢN

Google Gemini

ChatGPT

Hãy đóng vai là một nhà nghiên cứu văn hóa. Viết cho tôi một bài thuyết trình ngắn (khoảng 500 từ) giới thiệu về sự đối lập và giao thoa giữa Nhã nhạc cung đình Huế và Đèn lồng Phố cổ Hội An. Chia rõ các phần: Mở đầu, Điểm nhấn Huế, Điểm nhấn Hội An, và Kết luận. Dàn ý chi tiết bài thuyết trình kèm nội dung sâu sắc về sự khác biệt giữa tính bác học (Huế) và tính dân gian/mở (Hội An). Khung chữ đạt khoảng 550 từ.
AI TẠO HÌNH ẢNH Midjouney (v6.0)

Prompt 1 (Huế): "An oil painting of a traditional Vietnamese orchestra performing Court Music (Nha Nhac) inside the ancient Hue Imperial City,

royal costumes, golden light, cinematic lighting, highly detailed --ar 16:9"

Prompt 2 (Hội An):

"A nostalgic Polaroid photo of Hoi An ancient town at night, yellow old houses, hundreds of glowing colorful silk lanterns hanging

across the street, reflection on the river, film grain, moody atmosphere --ar 16:9"

Tạo ra 02 bức ảnh nghệ thuật độ phân giải cao:

Một bức tranh sơn dầu cổ kính phác họa dàn nhạc cung đình trong hoàng thành.

Một bức ảnh mang phong cách giả lập phim Polaroid ấm

áp về đêm phố Hội An ngập tràn đèn lồng.

AI HỖ TRỢ THIẾT KẾ Canva AI

Tải dữ liệu văn bản từ giai đoạn 1 và hình ảnh từ giai đoạn 2 lên hệ thống. Sử dụng câu lệnh tìm kiếm mẫu bố cục: "Vietnam Culture & Heritage

Infographic Slide" và áp dụng tính năng phối màu tự động.

Đề xuất 3 phương án bố cục slide trình chiếu có sẵn khung chứa ảnh và định dạng text cân đối

theo tông màu gỗ trầm hoài cổ và vàng nghệ.

2. So sánh và đánh giá kết quả giữa các công cụ AI.

Trong quá trình xây dựng nội dung văn bản, việc thử nghiệm đồng thời trên hai công cụ hàng đầu là Google Gemini và ChatGPT đã đem lại những góc nhìn đối sánh rõ rệt:

  • Google Gemini: Thể hiện ưu thế vượt trội trong việc cập nhật thông tin chính xác về các thuật ngữ lịch sử Việt Nam. Văn phong của Gemini mượt mà, giàu tính văn học và biểu cảm, rất phù hợp với thể loại giới thiệu văn hóa đại chúng. Cách hành văn tự nhiên giúp giảm bớt thời gian biên tập lại.

  • ChatGPT (GPT-4o): Đưa ra cấu trúc bài viết cực kỳ chặt chẽ, luận điểm phân định rõ ràng bằng các gạch đầu dòng khoa học. Tuy nhiên, một số cụm từ dịch nghĩa từ điển có phần hơi cứng nhắc và mang tính học thuật khô khan hơn.

Kết luận lựa chọn: quyết định chọn khung cấu trúc logic của ChatGPT nhưng sử dụng ngôn từ, câu chữ đã được trau chuốt mượt mà của Google Gemini để làm nội dung cốt lõi cho sản phẩm.

Google Gemini:

Minh chứng trong báo cáo

Minh chứng trong báo cáoMinh chứng trong báo cáo

ChatGPT:Minh chứng trong báo cáoMinh chứng trong báo cáoMinh chứng trong báo cáo

  1. Quá trình biên tập và đóng góp sáng tạo của con người

Mặc dù các công cụ AI cung cấp các đầu ra có chất lượng rất cao, sản phẩm cuối cùng không thể hoàn thiện nếu thiếu đi sự can thiệp và tư duy thẩm mỹ cốt lõi của con người. Sự đóng góp sáng tạo cá nhân được thể hiện qua ba hoạt động cụ thể:

  • Tinh chỉnh nội dung văn bản: Đầu ra của AI đôi khi bị lặp từ "di sản" và "đặc sắc". Em đã chủ động cắt gọt, lồng ghép thêm góc nhìn cảm xúc cá nhân, chuyển đổi các đoạn văn dài thành các câu khẩu hiệu ngắn gọn để đưa vào sơ đồ thiết kế đồ họa nhằm tối ưu trải nghiệm thị giác của người xem.

  • Chỉnh sửa hình ảnh kỹ thuật số: Hình ảnh do Midjourney tạo ra tuy có ánh sáng xuất sắc nhưng gặp lỗi nhỏ về chi tiết (phần ngón tay của nhạc công chơi đàn tỳ bà bị thừa chi tiết, một vài chữ Hán tự trên đèn lồng Hội An bị méo mó, vô nghĩa). Em đã sử dụng công cụ Generative Fill để xóa bỏ vùng lỗi, tái tạo lại bàn tay nhạc công chính xác và thay thế chữ viết lỗi bằng các họa tiết đèn lồng thuần Việt.

  • Định hình ngôn ngữ thiết kế: Công cụ Canva AI đề xuất bố cục quá hiện đại và rực rỡ, không phù hợp với không khí hoài cổ của di sản. Người thực hiện đã chủ động thay đổi toàn bộ hệ thống phông chữ sang phông có chân cổ điển, hạ thấp độ bão hòa màu sắc xuống tông ấm trầm để tôn lên chất điện ảnh và chiều sâu lịch sử cho sản phẩm truyền thông.

Minh chứng trong báo cáo

Minh chứng trong báo cáo

III. PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ VAI TRÒ CỦA AI TRONG SÁNG TẠO NỘI DUNG

  1. Những phần AI thực hiện tốt (Ưu điểm)

Trí tuệ nhân tạo đã chứng minh năng lực vượt trội như một trợ lý vạn năng trong suốt chu kỳ dự án. Về mặt văn bản, AI giúp vượt qua rào cản "khủng hoảng ý tưởng" ban đầu bằng cách cung cấp ngay lập tức các khung tư duy đa chiều. Về mặt thị giác, các mô hình tạo ảnh khuếch tán (Diffusion Models) như Midjourney có khả năng hiện thực hóa các ý tưởng trừu tượng thành hình ảnh có tính nghệ thuật rất cao chỉ trong vài giây, điều mà trước đây đòi hỏi quy trình nhiếp ảnh hoặc hội họa phức tạp kéo dài nhiều ngày. Nhìn chung, AI giúp tăng tốc hiệu suất làm việc lên gấp 3 đến 4 lần.

  1. Những phần hạn chế của AI

Hạn chế lớn nhất của AI tạo sinh hiện nay nằm ở "sự ảo tưởng thông tin" và khả năng hiểu sâu sắc về mặt ngữ cảnh văn hóa bản địa. AI có xu hướng trộn lẫn các yếu tố văn hóa Á Đông (như nhầm lẫn trang phục triều đình Việt Nam với triều đình phong kiến Trung Quốc hoặc Nhật Bản). Ngoài ra, các chi tiết hình học nhỏ, cấu trúc chữ viết và bàn tay người vẫn là điểm yếu kỹ thuật cố hữu của các thuật toán tạo ảnh hiện tại.

  1. Sự thay đổi trong quy trình sáng tạo cá nhân

Việc tích hợp AI đã làm thay đổi hoàn toàn bản chất quy trình làm việc truyền thống. Quy trình cũ đi theo đường thẳng: Nghiên cứu → Viết nháp → Vẽ/Chụp ảnh → Thiết kế layout (tốn nhiều thời gian cho các kỹ năng thực thi thô). Quy trình mới dựa trên AI chuyển dịch thành vòng lặp: Định hướng (Con người) → Tạo mẫu nhanh (AI) → Đánh giá & Sắp đặt (Con người) → Biên tập chuyên sâu (Con người). Người sáng tạo nội dung giờ đây không còn đóng vai trò là người thực thi kỹ thuật thuần túy nữa, mà đã nâng tầm thành một Giám đốc nghệ thuật hoặc một Tổng biên tập, chịu trách nhiệm đưa ra tầm nhìn, đặt câu hỏi đúng và kiểm duyệt chất lượng đầu ra.

IV. CÁC VẤN ĐỀ ĐẠO ĐỨC CẦN CÂN NHẮC

Trong quá trình thực hiện bài tập, có hai vấn đề lớn về mặt đạo đức công nghệ cần phải được nhìn nhận và cân nhắc một cách nghiêm túc:

  1. Vấn đề bản quyền dữ liệu: Các bức ảnh tuyệt đẹp do Midjourney tạo ra thực chất được huấn luyện dựa trên hàng triệu tác phẩm của các họa sĩ và nhiếp ảnh gia thực tế trên toàn cầu mà không có sự đồng thuận hay trả phí rõ ràng từ họ. Do đó, sản phẩm này chỉ nên dừng lại ở mức độ bài tập nghiên cứu học thuật, không được phép thương mại hóa hoặc mạo nhận là tác phẩm hội họa tự thân của cá nhân.

  2. Tính chính trực học thuật: Việc sử dụng AI tạo văn bản rất dễ dẫn đến hành vi đạo văn tinh vi nếu người học copy nguyên văn 100% đầu ra của máy tính và nộp bài. Để đảm bảo tính trung thực, người học bắt buộc phải minh bạch hóa quá trình dùng công cụ thông qua các phụ lục câu lệnh, đồng thời tỷ lệ đóng góp chất xám của bản thân (phân tích, liên hệ thực tế, thẩm định thông tin) phải luôn giữ vai trò chủ đạo, chiếm tối thiểu 50% giá trị cốt lõi của bài báo cáo.

V. KẾT LUẬN

Bài tập ứng dụng AI tạo sinh trong việc thiết kế sản phẩm truyền thông văn hóa miền Trung đã giúp chứng minh rằng: AI không thay thế con người, nhưng những người biết sử dụng AI một cách thông minh, có trách nhiệm và có tư duy phản biện sẽ thay thế những người không biết dùng nó. Sự giao thoa giữa nét trang nghiêm của Huế và sự lung linh của Hội An đã được tái hiện thành công thông qua sự hợp tác nhịp nhàng giữa trí tuệ nhân tạo và bộ óc định hướng thẩm mỹ của sinh viên. Dự án mở ra một triển vọng lớn trong việc ứng dụng công nghệ để bảo tồn và lan tỏa các giá trị di sản văn hóa dân tộc trong kỷ nguyên số.

SẢN PHẨM CUỐI CÙNG: dạng Infographic.

https://canva.link/m9pca0jt090mjc6

Minh chứng trong báo cáo

Bài tiếp theoAI có trách nhiệmMở bài 06 →
Ảnh xem lớn